Mukhyamantri Fellowship Scheme Program (मुख्यमंत्री फेलोशिप योजना कार्यक्रम 2026): युवकांना महाराष्ट्र शासनासोबत काम करण्याची दुर्मिळ आणि अद्वितीय संधी!
महाराष्ट्र शासनाच्या नियोजन विभागामार्फत मुख्यमंत्री फेलोशिप कार्यक्रम 2026-27 राबविण्यात येत आहे. राज्यातील तरुणांना थेट प्रशासनासोबत काम करण्याची, सार्वजनिक धोरण (Public Policy) समजून घेण्याची आणि शासनाच्या विकास प्रक्रियेत सहभागी होण्याची ही मोठी संधी मानली जात आहे.
या कार्यक्रमामध्ये निवड झालेल्या तरुणांना जिल्हास्तरीय प्रशासनासोबत काम करण्याचा अनुभव मिळणार असून भारतीय तंत्रज्ञान संस्था बॉम्बे (IIT Bombay) यांच्या सहकार्याने विशेष शैक्षणिक प्रशिक्षणही दिले जाणार आहे.
अर्ज करण्याची अंतिम तारीख : 27 मे 2026
अधिकृत GR डाउनलोड लिंक:
मुख्यमंत्री फेलोशिप कार्यक्रम 2026 GR PDF
नियोजन विभागाच्या शासन निर्णय क्र. संकीर्ण-२०२६/प्र.क्र.२५/का.१४२६ दिनांक 08 एप्रिल 2026 नुसार मुख्यमंत्री फेलोशिप कार्यक्रमाच्या अंमलबजावणीबाबत, पात्रता, निवड प्रक्रिया, अटी-शर्ती, मानधन आणि शैक्षणिक कार्यक्रम निश्चित करण्यात आले आहेत.
मुख्यमंत्री फेलोशिप कार्यक्रमाचा उद्देश काय आहे?
मुख्यमंत्री फेलोशिप कार्यक्रमाचा मुख्य उद्देश राज्यातील तरुणांना शासनाच्या कामकाजाची प्रत्यक्ष ओळख करून देणे हा आहे.
या कार्यक्रमामुळे तरुणांना:
- प्रशासनासोबत प्रत्यक्ष काम करण्याची संधी मिळेल
- शासकीय निर्णय प्रक्रिया समजेल
- विकास योजनांची अंमलबजावणी कशी होते हे पाहता येईल
- सार्वजनिक धोरण (Public Policy) समजेल
- समाजसेवेची वृत्ती विकसित होईल
- शासन यंत्रणेतील विविध घटकांचा समन्वय समजेल
- तंत्रज्ञान आणि प्रशासन यातील संबंध अनुभवता येईल
शासनाच्या मते या कार्यक्रमामुळे तरुणांमधील नवकल्पना, सकारात्मक दृष्टिकोन आणि तांत्रिक कौशल्यांचा उपयोग प्रशासनाला होत आहे.
कॉलेज फी, हॉस्टेल फी, परीक्षा फी आत्ता शून्य 100% Scholarship Opportunities for Girls in Maharashtra
मुख्यमंत्री फेलोशिप कार्यक्रमाची अंमलबजावणी कोण करणार?
या कार्यक्रमाची अंमलबजावणी:
- नियोजन विभागाच्या अधिनस्त
- अर्थ व सांख्यिकी संचालनालय, महाराष्ट्र शासन
यांच्यामार्फत केली जाणार आहे.
मुख्यमंत्री फेलोशिप 2026 साठी पात्रता निकष
भारताचा नागरिक असणे आवश्यक
अर्जदार हा भारताचा नागरिक असावा.
शैक्षणिक पात्रता
उमेदवार कोणत्याही शाखेतील पदवीधर असावा.
महत्त्वाची अट:
- किमान 60% गुण आवश्यक आहेत.
कामाचा अनुभव
उमेदवाराकडे:
- किमान 1 वर्षाचा पूर्णवेळ कामाचा अनुभव
असणे आवश्यक आहे.
खालील अनुभव ग्राह्य धरले जातील:
- Full-time Job
- Internship
- Apprenticeship
- Articleship
- स्वयंरोजगार
- स्वयंउद्योजकता
स्वयंरोजगाराचा अनुभव असल्यास स्वयंघोषणापत्र सादर करावे लागेल.
अर्ज डॉ. पंजाबराव देशमुख वसतिगृह निर्वाह भत्ता योजना 2026 संपूर्ण माहिती
भाषा ज्ञान
उमेदवाराला:
- मराठी लिहिता, वाचता व बोलता येणे आवश्यक
- हिंदीचे पुरेसे ज्ञान असणे आवश्यक
- इंग्रजीचे ज्ञान असणे आवश्यक
संगणक व इंटरनेट ज्ञान
उमेदवाराला:
- संगणक हाताळणी
- इंटरनेट वापराचे ज्ञान
असणे आवश्यक आहे.
वयोमर्यादा
अर्ज सादर करण्याच्या अंतिम दिनांकास उमेदवाराचे वय:
- किमान 21 वर्षे
- कमाल 26 वर्षे
असावे.
मुख्यमंत्री फेलोशिपसाठी अर्ज कसा करायचा?
अर्ज प्रक्रिया संपूर्णपणे ऑनलाइन असेल.
उमेदवाराने:
- अर्थ व सांख्यिकी संचालनालयाद्वारे विहीत केलेल्या Online Application System द्वारे अर्ज करावा लागेल.
CBSE उडान योजना मराठी माहिती | CBSE Udaan Scheme in Marathi
अर्ज शुल्क किती आहे?
मुख्यमंत्री फेलोशिप कार्यक्रमासाठी:
- अर्ज शुल्क ₹500 ठेवण्यात आले आहे.
मुख्यमंत्री फेलोशिपमध्ये किती जागा आहेत?
या कार्यक्रमासाठी:
- एकूण 60 फेलोंची निवड केली जाणार आहे.
महिला उमेदवारांसाठी आरक्षण
एकूण जागांपैकी:
- 1/3 महिला फेलो असतील.
जर आवश्यक संख्येइतक्या महिला उमेदवार उपलब्ध झाल्या नाहीत तर त्या जागांवर पुरुष उमेदवारांची निवड केली जाईल.
स्वाधार योजना माहिती मराठी 2026 | स्वाधार योजना 2026 मंजूर यादी
फेलोंचा दर्जा काय असेल?
मुख्यमंत्री फेलोंचा दर्जा:
- शासकीय सेवेतील गट-अ अधिकाऱ्यांच्या समकक्ष असेल.
मुख्यमंत्री फेलोशिप निवड प्रक्रिया कशी असेल?
ऑनलाइन अर्ज व परीक्षा शुल्क
उमेदवाराने:
- ऑनलाइन अर्ज करणे
- ऑनलाइन परीक्षा शुल्क भरणे
अनिवार्य राहील.
तसेच:
- आधार कार्ड किंवा अन्य ओळखपत्र आवश्यक असेल.
Pandit Dindayal Yojana Apply 2026 Form: स्वयम हॉस्टेल स्कॉलरशिप योजना
ऑनलाइन वस्तुनिष्ठ परीक्षा
परीक्षा शुल्क भरलेल्या उमेदवारांना:
- Online Objective Test द्यावी लागेल.
परीक्षेची माहिती कुठे मिळेल?
ऑनलाइन परीक्षेची माहिती:
- mahades.maharashtra.gov.in
या संकेतस्थळावर प्रसिद्ध केली जाईल.
पूर्वी फेलोशिप केलेले उमेदवार पुन्हा अर्ज करू शकतील का?
नाही.
यापूर्वी मुख्यमंत्री फेलोशिप कार्यक्रमांतर्गत काम केलेले फेलो:
- पुन्हा या कार्यक्रमासाठी पात्र राहणार नाहीत.
समाज कल्याण हॉस्टेल योजना : 800/- भत्ता | सर्व प्रवर्गातील विद्यार्थी करू शकतात अर्ज
निबंध लेखन प्रक्रिया
वस्तुनिष्ठ परीक्षेत सर्वाधिक गुण मिळविणाऱ्या:
- सुमारे 210 उमेदवारांना
ऑनलाइन निबंध सादर करावा लागेल.
मुलाखत प्रक्रिया
वस्तुनिष्ठ परीक्षेत उत्तीर्ण सर्वाधिक गुण मिळविणाऱ्या:
- 210 उमेदवारांची मुंबई येथे मुलाखत घेतली जाईल.
अंतिम निवडीचे गुण वाटप
| घटक | गुण |
|---|---|
| वस्तुनिष्ठ परीक्षा | 30 |
| निबंध | 20 |
| मुलाखत | 50 |
अंतिम निवड किती उमेदवारांची होईल?
एकूण:
- 60 उमेदवारांची अंतिम निवड केली जाईल.
मुख्यमंत्री फेलोशिपचा कालावधी किती असेल?
फेलोशिपचा कालावधी:
- 12 महिने असेल.
महत्त्वाचे:
- कालावधी वाढवला जाणार नाही.
- 12 महिन्यांनंतर नियुक्ती आपोआप संपुष्टात येईल.
मुख्यमंत्री फेलोशिपमध्ये किती मानधन मिळेल?
निवड झालेल्या फेलोंना:
| बाब | रक्कम |
|---|---|
| मासिक मानधन | ₹56,100 |
| प्रवास खर्च | ₹5,400 |
| एकूण छात्रवृत्ती | ₹61,500 |
दरमहा दिली जाईल.
IIT Bombay सोबत विशेष शैक्षणिक कार्यक्रम
मुख्यमंत्री फेलोशिपचा शैक्षणिक कार्यक्रम:
- IIT Bombay यांच्या सहकार्याने राबविण्यात येईल.
कोणता अभ्यासक्रम असणार?
फेलोंसाठी:
- Public Policy विषयातील Post Graduate Certificate Course
राबविण्यात येईल.
ऑफलाइन व ऑनलाइन प्रशिक्षण
ऑफलाइन प्रशिक्षण
IIT Bombay येथे:
- सुरुवातीस 2 आठवडे
- सहा महिन्यानंतर 1 आठवडा
- शेवटी 1 आठवडा
ऑफलाइन व्याख्याने आयोजित केली जातील.
ऑनलाइन व्याख्याने
शनिवार, रविवार किंवा सार्वजनिक सुट्टीच्या दिवशी:
- ऑनलाइन सत्रे आयोजित केली जातील.
प्रमाणपत्र मिळेल का?
होय.
अभ्यासक्रम यशस्वी पूर्ण केल्यानंतर:
- IIT Bombay कडून प्रमाणपत्र
- शासनाकडून फेलोशिप पूर्ण केल्याचे प्रमाणपत्र
दिलं जाईल.
फेलोंसाठी महत्त्वाच्या अटी व शर्ती
पोलीस पडताळणी आवश्यक
फेलोंची:
- Police Verification केली जाईल.
वैद्यकीय फिटनेस प्रमाणपत्र आवश्यक
रुजू होताना:
- नोंदणीकृत वैद्यकीय व्यावसायिकाचे फिटनेस प्रमाणपत्र
सादर करणे आवश्यक राहील.
सरकारी नोकरीचा हक्क मिळणार नाही
ही:
- पूर्णपणे तात्पुरती फेलोशिप असेल.
त्यामुळे:
- कायम सरकारी नोकरीचा दावा करता येणार नाही.
Full-time Commitment आवश्यक
फेलो:
- दुसरी नोकरी
- खाजगी व्यवसाय
- पूर्णवेळ अभ्यासक्रम
करू शकणार नाहीत.
रजा नियम
फेलोंना:
- 8 दिवस किरकोळ रजा
अनुज्ञेय राहील.
गोपनीयता पाळणे बंधनकारक
फेलोंनी:
- संशोधन
- प्रशासनातील माहिती
- कागदपत्रे
गोपनीय ठेवावी लागतील.
राजकीय सहभागावर बंदी
फेलो:
- कोणत्याही राजकीय चळवळीत सहभागी होऊ शकणार नाहीत.
- निवडणुकीत भाग घेऊ शकणार नाहीत.
फेलोशिपदरम्यान कोणते लाभ मिळणार नाहीत?
फेलोंना:
- महागाई भत्ता
- वेतन आयोग लाभ
- वैद्यकीय प्रतिपूर्ती
- बोनस
- पेन्शन
- LTC
- Leave Encashment
मिळणार नाहीत.
अपघात विमा सुविधा
फेलोंचा:
- Group Personal Accident Insurance
उतरविण्यात येईल.
बंधपत्र (Bond) बाबत नियम
सर्व फेलोंना:
- फेलोशिप पूर्ण करण्याबाबत बंधपत्र देणे बंधनकारक राहील.
फेलोशिप पूर्ण न केल्यास काय होईल?
जर:
- राजीनामा
- नियमभंग
- अपूर्ण कार्यकाल
अशा कारणांमुळे फेलोशिप पूर्ण झाली नाही तर शासनाला भरपाई द्यावी लागू शकते.
त्रैमासिक आराखडा व मासिक अहवाल
फेलोंना:
- त्रैमासिक कामाचा आराखडा
- मासिक कामकाज अहवाल
सादर करावा लागेल.
फेलोंच्या कामाचे मूल्यमापन कसे होईल?
प्रत्येक:
- 3 महिन्यांनी
अर्थ व सांख्यिकी संचालनालय:
- फेलोंच्या कामाचे मूल्यमापन करेल.
फेलोशिप कधी रद्द होऊ शकते?
खालील परिस्थितीत:
- असमाधानकारक काम
- गैरशिस्त
- नियमभंग
- दबाव टाकणे
- गोपनीयता भंग
फेलोशिप तत्काळ समाप्त केली जाऊ शकते.
फेलोंना निवास व भोजन भत्ता मिळेल का?
शैक्षणिक कार्यक्रमादरम्यान:
- निवास व भोजन व्यवस्था शक्य नसल्यास
प्रत्येक फेलोस:
- ₹2,250 प्रति दिन
भत्ता दिला जाईल.
निष्कर्ष
मुख्यमंत्री फेलोशिप कार्यक्रम 2026 हा महाराष्ट्रातील तरुणांसाठी अत्यंत प्रतिष्ठेचा आणि करिअरसाठी महत्त्वाचा कार्यक्रम मानला जात आहे. प्रशासन, शासन, Public Policy आणि Development Sector मध्ये करिअर करू इच्छिणाऱ्या तरुणांसाठी ही मोठी संधी आहे.
या कार्यक्रमामुळे तरुणांना:
- थेट प्रशासनासोबत काम
- ₹61,500 मासिक छात्रवृत्ती
- IIT Bombay चे प्रमाणपत्र
- Public Policy प्रशिक्षण
- जिल्हास्तरीय प्रशासनाचा अनुभव
मिळणार आहे.
महाराष्ट्र शासनासोबत काम करण्याची दुर्मिळ आणि अद्वितीय संधी शोधत असलेल्या तरुणांसाठी मुख्यमंत्री फेलोशिप कार्यक्रम 2026 अत्यंत उपयुक्त ठरणार आहे.