MahaDBT Plastic Mulching आणि Plastic Tunnel योजना 2026: शेतकरी मित्रांनो, शेतीत खर्च कमी करून उत्पादन वाढवायचं असेल तर प्लास्टिक मल्चिंग आणि प्लास्टिक टनेल हे दोन पर्याय खूप उपयोगाचे आहेत. आता एकात्मिक फलोत्पादन विकास अभियान अंतर्गत MahaDBT पोर्टलवर या दोन्ही योजनांसाठी अर्ज सुरू झाले आहेत.
जर तुमच्या शेतात फळबाग किंवा भाजीपाला असेल, तर या योजनेचा नक्की फायदा घेऊ शकता.
प्लास्टिक मल्चिंग म्हणजे काय?
सोप्या भाषेत सांगायचं झालं तर, झाडाच्या किंवा भाजीपाल्याच्या आजूबाजूला जमिनीवर विशेष प्लास्टिक फिल्म अंथरली जाते, त्यालाच प्लास्टिक मल्चिंग म्हणतात.
उदाहरण
समजा तुम्ही टोमॅटो, मिरची, वांगी किंवा स्ट्रॉबेरी लावली आहे.
पावसाळा किंवा उन्हाळ्यात तण खूप वाढतं आणि पाणी लवकर आटतं. अशावेळी प्लास्टिक मल्चिंग केल्यामुळे…
- जमिनीतील ओलावा जास्त काळ टिकतो.
- पाण्याचा अपव्यय कमी होतो.
- तण कमी उगवतं.
- पिकांची वाढ चांगली होते.
अर्ज सुरू! कांदा चाळ अनुदान योजना 2026 MahaDBT | 50% अनुदान, पात्रता, कागदपत्रे व संपूर्ण माहिती
प्लास्टिक मल्चिंगसाठी किती अनुदान मिळणार?
| क्षेत्र | मापदंड | अनुदान |
|---|---|---|
| सर्वसाधारण क्षेत्र | ₹32,000 प्रति हेक्टर | 50% म्हणजे जास्तीत जास्त ₹16,000 प्रति हेक्टर |
| डोंगराळ क्षेत्र | ₹36,800 प्रति हेक्टर | 50% म्हणजे जास्तीत जास्त ₹18,400 प्रति हेक्टर |
महत्त्वाची बाब:
अनुदानाची मर्यादा जास्तीत जास्त 2 हेक्टरपर्यंत आहे.
MahaDBT Plastic Mulching आणि Plastic Tunnel योजना 2026 या योजनेचा लाभ कोण घेऊ शकतो?
खालील लाभार्थी अर्ज करू शकतात.
- वैयक्तिक शेतकरी
- शेतकरी समूह
- शेतकरी उत्पादक कंपनी (FPO)
- बचत गट
- सहकारी संस्था
अर्जासाठी कोणती अट आहे?
योजनेचा लाभ घेण्यासाठी…
- अर्जदाराच्या नावावर फळबाग किंवा भाजीपाला लागवडीखाली जमीन असणे आवश्यक आहे.
- त्या जमिनीचा 7/12 उतारा आवश्यक राहील.
अळिंबी (मशरूम) उत्पादन योजना 2026: mahaDBT वर अर्ज सुरू! 20 लाखांपर्यंत अनुदान
कोणत्या पिकासाठी किती जाडीची प्लास्टिक फिल्म वापरायची?
| फिल्मची जाडी | कोणत्या पिकासाठी? |
| 25 मायक्रॉन | 3 ते 4 महिन्यांची पिके – भाजीपाला, स्ट्रॉबेरी इ. |
| 50 मायक्रॉन | 11 ते 12 महिन्यांची पिके – पपई तसेच फळपिकांच्या सुरुवातीच्या वाढीसाठी |
| 100 ते 200 मायक्रॉन | 12 महिन्यांपेक्षा जास्त कालावधीची सर्व पिके |
प्लास्टिक मल्चिंगनंतर तपासणी होते का?
होय.
मल्चिंग केलेल्या क्षेत्राची मंडळ कृषी अधिकारी प्रत्यक्ष मोका तपासणी करतील. त्यानंतरच अनुदानासाठी पुढील प्रक्रिया केली जाईल.
सामूहिक शेततळे योजनेसाठी mahaDBT वर अर्ज सुरू! पात्रता, कागदपत्रे, प्रक्रिया
प्लास्टिक टनेल म्हणजे काय?
प्लास्टिक टनेल म्हणजे छोट्या आकाराचं हरितगृह (Mini Greenhouse).
यामध्ये पारदर्शक प्लास्टिक फिल्म वापरली जाते.
यामुळे…
- सूर्यप्रकाशाचा चांगला उपयोग होतो.
- तापमान नियंत्रित राहते.
- पाण्याचा अपव्यय कमी होतो.
- कमी खर्चात उभारणी करता येते.
प्लास्टिक टनेलचा उपयोग कुठे होतो?
याचा वापर मुख्यतः…
- फळपिकांच्या कलमांसाठी
- रोप तयार करण्यासाठी
- उती संवर्धनातील रोपांच्या बळकटीकरणासाठी
- पुष्पोत्पादनासाठी
- भाजीपाला उत्पादनासाठी
प्लास्टिक टनेलसाठी किती अनुदान मिळणार?
| क्षेत्र | मापदंड | अनुदान |
| सर्वसाधारण क्षेत्र | ₹60 प्रति चौ.मी. | 50% अनुदान, जास्तीत जास्त ₹30,000 (1000 चौ.मी. मर्यादा) |
| डोंगराळ क्षेत्र | ₹75 प्रति चौ.मी. | 50% अनुदान, जास्तीत जास्त ₹37,500 (1000 चौ.मी. मर्यादा) |
प्लास्टिक टनेलसाठी कोणते साहित्य वापरले जाते?
- पी.व्ही.सी. (PVC) प्लास्टिक
- एल.डी.पी.ई. (LDPE) प्लास्टिक
- साधारण 20 मेश किंवा त्यापेक्षा कमी आकाराची प्लास्टिक जाळी
- पी.व्ही.सी. फिल्मची जाडी 50 ते 120 मायक्रॉन असावी.
फलोत्पादन यांत्रिकीकरण योजना 2026: ट्रॅक्टर व शेती यंत्रांसाठी MahaDBT वर अर्ज सुरू! संपूर्ण माहिती
टनेलची लांबी किती ठेवावी?
योजनेनुसार टनेलची लांबी साधारण 30 मीटरपर्यंत ठेवणे व्यवस्थापनासाठी सोयीचे आहे.
रुंदी मात्र वाफ्याच्या रुंदीनुसार बदलू शकते.
प्लास्टिक टनेलचे शिफारस केलेले आकार
| टनेल पाया (से.मी.) | सापळ्याची उंची (से.मी.) | फिल्म रुंदी (से.मी.) | फिल्म जाडी (मायक्रॉन) |
| 40 ते 50 | 80 ते 90 | 130 ते 150 | 55 |
| 45 | 120 ते 130 | 180 ते 200 | 30 ते 50 |
| 55 | 140 ते 160 | 200 | 30 ते 50 |
| 80 ते 100 | 80 ते 100 | 250 | 55 |
प्लास्टिक टनेल उभारताना कोणती काळजी घ्यावी?
- चांगल्या निचऱ्याची जमीन निवडा.
- भरपूर सूर्यप्रकाश मिळेल अशा ठिकाणी टनेल उभारा.
- शक्यतो टनेल वाऱ्याच्या दिशेला आडवी उभारावी.
- गरज असल्यास वारारोधक झाडांची लागवड करावी.
- सापळा धातूच्या पट्ट्या, बांबू, केन किंवा 4 ते 5 मि.मी. व्यासाच्या तारेपासून तयार करता येतो.
- मोठ्या टनेलमध्ये धातूच्या किंवा बांबूच्या पट्ट्या तारेने एकमेकांना बांधाव्यात.
- टनेल उभारण्यापूर्वी मातीचे गादी वाफे तयार करावेत. हे वाफे सपाट, सरी किंवा वरंबा पद्धतीने तयार करता येतात.
टनेल उभारणीनंतर तपासणी होते का?
होय.
प्लास्टिक टनेल उभारल्यानंतर मंडळ कृषी अधिकारी प्रत्यक्ष मोका तपासणी करतील. त्यांच्या शिफारशीनंतरच अनुदानाची अदायगी केली जाईल.
अर्ज सुरू! MahaDBT Polyhouse Anudan Yojana 2026: अनुदान, पात्रता, कागदपत्रे व संपूर्ण माहिती
थोडक्यात महत्त्वाचे
- ✅ MahaDBT वर अर्ज सुरू आहेत.
- ✅ प्लास्टिक मल्चिंगसाठी 50% अनुदान मिळते.
- ✅ प्लास्टिक टनेलसाठीही 50% अनुदान उपलब्ध आहे.
- ✅ फळबाग किंवा भाजीपाला लागवड असलेल्या शेतकऱ्यांना या योजनेचा लाभ मिळू शकतो.
- ✅ अर्जासाठी संबंधित जमिनीचा 7/12 आवश्यक आहे.
- ✅ प्रत्यक्ष मोका तपासणीनंतरच अनुदान मंजूर केले जाते.
जर तुमच्या शेतात भाजीपाला किंवा फळबाग असेल, तर या योजनेचा नक्की विचार करा. योग्य पद्धतीने प्लास्टिक मल्चिंग आणि प्लास्टिक टनेलचा वापर केल्यास पाण्याची बचत, तण नियंत्रण आणि उत्पादन वाढ याचा मोठा फायदा मिळू शकतो.
- Maiya Samman Yojana Swaghoshana Patra Download | मुख्यमंत्री मैया सम्मान योजना स्वघोषणा पत्र डाउनलोड
- POCRA 2.0: नानाजी देशमुख कृषी संजीवनी प्रकल्प टप्पा-2 संपूर्ण माहिती
- Ladki Bahin Yojana Online Apply Link । Nari Shakti Doot App Download
- सोयाबीन कापूस अनुदान हे. ५००० रु. खात्यामध्ये जमा, मिळाले नसेल तर लवकर हे काम करा | Soyabean Kapus Anudan Yojana Maharashtra
- Online Application मुख्यमंत्री सौर कृषी पंप योजना महाराष्ट्र 2026 माहिती